Na 9 jaar hier wonen in Tadzjikistan, weet ik natuurlijk wel wat voor kleding hier gedragen wordt. Er worden hier altijd prachtige dingen gedragen. Als jullie er meer over willen weten, lees dan gewoon verder.
Vrouwenkleding
In Nederland koop je kant-en-klare kleren, maar hier gaat dat anders. Je gaat naar een grote bazar (= markt) en daar zoek je een stof uit die bij je past. Het kan gewoon niet dat je geen stuk stof vindt tussen de miljoenen stoffen die allerlei kraampjes vullen. Rode, blauwe, gele, groene… alle kleuren zijn te koop.
Als je een stof gevonden hebt die bij je past, vraag je hoe duur het is. Hier komt het stuk dat mijn opa altijd zo leuk vindt: Onderhandelen.
De verkoopster zegt bijvoorbeeld: “20 somoni.” (zo heet het geld hier).
Dan zeg jij: “Nee, dáár was hij veel goedkoper.”
Sommigen maken er dan meteen 15 somoni van, maar anderen zeggen dan dat je het maar ergens anders moet kopen.
Zijn jullie allebei tevreden over de prijs, dan vraag je hoeveel meter er nodig is voor een ‘koerta’ en een ‘ezor’. ‘Koerta’ betekent jurk en een ‘ezor’ is een soort broek die je eronder draagt.
Ik heb meestal 3 meter stof nodig. Dan scheurt de verkoopster drie meter stof van de rol af en jij betaalt.
De jurk is natuurlijk dan nog niet klaar. Nee, de jurk moet nog naar een naaister. Om een naaister te vinden moet je er een in je familie hebben of als bijvoorbeeld de nicht (ook tante, zus, enz.) van je vriendin een naaister is.
Je kunt de stof niet zomaar geven en weggaan. Je wordt eerst helemaal gemeten. Daarna mag je een soort hals uitzoeken. Je wordt ook gevraagd of je er kraaltjes op geborduurd wilt of niet. Daarna ga je thuis zitten wachten op een telefoontje.
Na een poosje is de jurk klaar en dan heb jij nieuwe kleren. Veel plezier ermee!
Mannenkleding
Van mannen weet ik niet veel af, maar hun kleren worden wel kant-en-klaar gekocht. Zij dragen hier vaak nette pakken. Thuis dragen ze makkelijke kleren, een soort trainingspak of iets wat op een pyjama lijkt. Een korte broek dragen ze hier zeker niet op straat! In de winter hebben ze een dikke, lange jas die een ‘djoma’ heet.
Roemol
Een ‘roemol’ is een hoofddoek. Vrouwen hebben ze veel. Ze dragen ze meestal pas als ze getrouwd zijn. De jonge vrouwen dragen ze soms ook, maar natuurlijk is dat niet erg.
De roemol komt van de Koran. Tadzjikistan is een moslimland. In de Koran staat dat meisjes hun haar moeten bedekken, zodat geen enkele man hun haar ziet. Dus wordt hun haar bedekt met een roemol.
Witte roemol
Er worden soms ook witte roemols gedragen. Die worden niet voor niks gedragen. Ze worden pas gedragen als iemand uit je familie stierf. Je zou zo’n roemol, dus ook een rouw-roemol kunnen noemen. Dus niet zomaar een witte roemol omdoen als je een grappige dag wilt hebben.
Bruidskleding
Ze dragen steeds meer westerse trouwjurken dan eerst. Gelukkig zijn hier ook nog traditionele jurken. Zo ziet het er uit:
- een witte onderjurk
- een glimmende overjurk
- een paarse lange jas
- een tokchi (Tadzjieks hoedje)
- en natuurlijk mooie schoenen
Schoenen
In Nederland is het belangrijk dat je haar goed zit, hier moeten de schoenen er netjes uit zien. Mannenschoenen zijn meestal zwart en puntig. Meeste mannen nemen een doekje mee voor als de schoenen vies worden. Dat geldt voor elk klein vlekje.
Vrouwen dragen allerlei schoenen als ze nog jong zijn. Vooral hoge hakken. Rond het huis worden er een soort rode sloffen gedragen (je kunt ze op de foto zien).
In de regen dragen vrouwen zwarte rubberen schoentjes die ‘kaloshka’s’ heten. Ze zijn lekker warm van binnen. Ze glanzen, maar zijn niet luxe. Je kunt ze ook op de foto zien.
Oesma
Dit mooie spul voor op je wenkbrauwen, wordt van groene planten gemaakt. Vrouwen smeren het sap van de ‘oesma’-plant op hun wenkbrauwen en rond hun ogen in het midden van de herfst. Je doet het een keer op. Laat het drogen. Nog een keer. Wachten. Smeren. Wachten. Daarna was je het af en heb je mooie wenkbrauwen. Lekker zwart. Daar zijn mijn zusje en ik nu ook voortdurend mee bezig.
We zien er echt als prinsessen uit. Kijk maar. Echte Tadzjieken!!
Gepost door Nienke vanuit Doesjanbe, Tadzjikistan
op 08-11-2008 om 9:38 am
Wat leuk geschreven Nienke! Interessant om te lezen wat je allemaal schrijft over Tadzjikistan.
Groetjes, Hans, José, Saskia & Dorien van Eijnsbergen
op 08-11-2008 om 9:46 am
Lieve Nienke,
Dat is dus gewoon een heel leuk stukje om te lezen. Word jij misschien laten journalist? Die stoffen hebben zulke mooie kleuren. Ik zag er zo al eentje die ik wel wilde kopen. Alleen dat spul op je wenkbrauwen lijkt me toch echt niet fijn. Het grappige is dat we in Nederland helemaal niet zulke zwarte wenkbrauwen willen hebben. Die rode sloffen die Ester draagt lijken me ook lekker warm. Ik ben benieuwd waar je volgende stukje over gaat.
Veel liefs,
tante Marieke
op 08-11-2008 om 2:54 pm
Ha die Nienke,
Wat een leuk, informatief stukje!! Ik heb nu een goed beeld hoe dat bij jullie gaat. Als je nog kraaltjes op je jurk wil, komen die dan bij je hals of ergens anders op de jurk?
Wat dragen babytjes voor een soort kleren?
Maak je zelf je ‘mascara’? weet je welke planten je nodig hebt/
Veel succes met je journalistieke loopbaan!! Ik ben benieuwd naar je volgende stuk.
Liefs tante Lydia
op 08-11-2008 om 4:55 pm
Hoi,
Ik vind het fijn dat jullie van mijn verhaal genieten.
Hopelijk zijn de andere verhalen ook leuk.
Lees ze maar als je meer over tTadzjikistan wilt weten!
-jullie grootste fan.
op 09-11-2008 om 1:38 pm
9/11/8
Hoi Nienke,
Wat bijzonder leuk geschreven.
Je bent niet alleen een hele goeie danseres, zoals ik zag toen ik bij jullie was, maar ook een hele goede schrijfster.
Geweldig hoor.
Wat ik wil vragen: mag ik een stukje er van gebruiken voor ons krantje wat we per kwartaal uitgeven.
met hartelijke groet van het kantoor in Nederland en doe ook de groeten aan pappa, mamma, Ester, Jop en Aline.
Jacob
op 09-11-2008 om 6:07 pm
Hoi
Mijn naam is Masha en ik ben 10 jaar, ik vind jou verhaal heel leuk en interessant, ik woon in Denemarken, maar mijn mama is van ukrainie, vroeger Rusland´en mijn papa zegt dat in jou land ook russisch gesproken wordt, is dat zo?
Ik vraag je dat omdat ik ook russisch kan en nog meer aan her leren ben, (ik ga naar de russische school op zaterdag), mijn mama heeft een grote Russische school gestart in de stad en nu zijn er wel 100 kinderen met gemengde Deens.chinees-nederland-Iraq nog andere landen en russische die de taal willen leren vanwege familie aanhang.
Mijn papa is uit belgiie dus ik spreek
ook nederlands….
Masha.
op 10-11-2008 om 9:12 pm
Lieve Nienke,
Wat een leuk stukje heb je geschreven. En het is natuurlijk helemaal leuk dat ik er ook nog in voor kom.
Het lijkt me toch echt makkelijker om gewoon een wenkbrauwenstift aan te schaffen, dan oesma te maken. Maar dat laatste is natuurlijk wel leuker, want dan maak je het helemaal zelf klaar. Alleen vraag ik me wel af waardóór jullie wenkbrauwen zo zwart komen: van het water of van de bladeren? Hoelang blijft het trouwens op je gezicht zitten? Of is alles er na één wasbeurt weer af?
Nou, heel veel liefs en een dikke knuffel voor jullie allemaal van:
Opa en oma
op 12-11-2008 om 9:28 am
haaa Nienke,
toppie hoor!
Ik dacht die oesma toch maar niet te gebruiken hoor meid! haha.
Heel veel groetjes van Aline
%
op 12-11-2008 om 4:26 pm
Hoi Masha,
Mensen hier spraken vroeger meer Russisch, maar nu niet meer zo veel. We hebben wel wat Russische woorden, maar niet alles is Russisch. Echt hoogstens een paar woorden.
-Nienke
op 13-11-2008 om 1:11 pm
Lieve Nienke,
Wat een ontzettend leuk stukje om te lezen!
Het was ook leuk om laatst even met je te kletsen via Skype!
Liefs van je oude juf, Aletta
op 17-11-2008 om 11:41 pm
Bedankt Nienke, voor het leuke modeverhaal uit Tadzjikistan!
Je schrijft het echt zo op dat ik het gewoon voor me zie hoe dat gaat op de markt!
Ga vooral door met verhalen/gebeurtenissen schrijven!
Karla Uwland
op 23-11-2008 om 11:27 pm
Hoi Nienke,
Ik heb net al je stukjes gelezen, en vond dit echt een topper. Lachen, dat stukje over de wenkbrauwen. In Nederland snappen ze gewoon niet hoe mooi flinke wenkbrauwen zijn. Wat zal ik me geweldig voelen als ik nog eens bij jullie op bezoek kom!
IK moest bijna een traantje wegpinken toen je schreef dat jullie je zo ongerust hebben gemaakt of jullie wel van Schiphol afgehaald zouden worden….. Zeg maar tegen je vader en moeder dat ze ons voortaan een mailtje moeten sturen als ze eraan twijfelen of er wel iemand komt, want we willen jullie natuurlijk niet graag in de kou laten staan! Hoe bevalt het je trouwens op school in je kleine klasje? Doe je de groeten aan de rest van de familie en aan Aline?
Groetjes,
Jacoline
op 23-01-2009 om 6:15 pm
hoi
hopelijk alles goed is met u
ik sprek een bettje nederlands,spreek je ook tadzjiks ik kom uit tadzjikistan ik vind het leuk dat u er over mijn land sreft
groetjes
op 24-01-2009 om 10:40 am
Leuk met al die mensen die eigenlijk Tadzjieks zijn maar toch in Nederland wonen!
Nienke