Klare Taal header image 2

Simone van der Vlugt’s Jacoba van Beieren

Omslag Jacoba, Dochter van HollandNa historische jeugdromans als ‘De Amulet’, ‘Zwarte Sneeuw’, ‘Bloedgeld’) volgden thrillers waaronder ‘Reünie’ en ‘Schaduwzuster’: in rap tempo schreef Simone van der Vlugt sinds 1995 een omvangrijk oeuvre bij elkaar. Met een historische roman voor volwassenen over Jacoba van Beieren, gravin van Holland, Zeeland en Henegouwen, breidt ze haar werkterrein verder uit. Al is het boek ook voor jongeren goed te lezen.

Na een korte schets over Nederland in de vijftiende eeuw en de stamboom van Jacoba’s ouders, leren we Jacoba (of Jacqueline, zoals haar moeder haar noemt) kennen op het moment dat ze opgesloten zit in het Gravensteen in Gent. Later wordt duidelijk dat ze daar zit dankzij haar neef Filips, de hertog van Bourgondië. Ze is strijdlustig bezig háár versie van de geschiedenis op te schrijven.

Want er gebeurde heel wat in haar korte leven. De vaardige pen van Van der Vlugt sleept de lezer al na enkele bladzijde mee de vijftiende eeuw in, waar de Hoekse en Kabeljauwse twisten in volle gang zijn. Een tijd waarin getrouwd wordt om graafschappen te behouden en uit te breiden en waar je vandaag gedood kan worden door je bondgenoot van gisteren. Als enige wettige erfgenaam van de hertog van Beieren, die sterft als ze zestien is, zit Jacoba er midden in.

In haar korte leven (1401-1436) speelt Jacoba amper acht jaar een politieke rol van betekenis en die worden in de roman in drie delen opgedeeld. Het eerste deel gaat over haar huwelijk met Jan van Brabant en haar strijd tegen oom Johan, die haar uiteindelijk Holland en Zeeland weet te ontfutselen. Het tweede deel speelt in Engeland, waar ze steun zoekt bij de Engelse koning en in één van zijn broers een nieuwe geliefde vindt. In deel drie probeert ze samen met deze Humphrey en zijn leger tevergeefs haar graafschappen terug te veroveren.

Naast het historische verhaal, beschrijft Van der Vlugt Jacoba van Beieren als mens: de feministe avant-la-lettre, die trouwt omdat het moet- anders wordt ze in haar tijd niet voor vol aangezien- maar zelf alle belangrijke beslissingen neemt; het volgzame meisje dat haar vader aanbad en uitgroeit tot een sterke, strijdbare vrouw die haar moeder niet als adviseur naast zich duldt. Die moeder-dochter relatie is -ondanks het moederlijk verraad- erg hedendaags en herkenbaar:

‘Het is aan mij om te beslissen of de liefde die moeder te bieden heeft genoeg is. Volledig afstand van haar nemen kan ik niet, realiseer ik me. Op haar manier houdt ze van me, en ondanks alles wat er is gebeurd wil ik haar in mijn leven hebben. Waar ik afstand van moet doen zijn mijn te hoge verwachtingen.’

Afkomst verplicht, dus het verbaast niet dat Van der Vlugt een spannend verhaal van heeft gemaakt, meeslepend van begin tot einde; zelfs wie de geschiedenis kent, hoopt tot het laatst dat Jacoba als gravin kan terugkeren en voelt met haar mee als haar innig geliefde Humphrey met een ander trouwt. De gedetailleerde beschrijvingen bijvoorbeeld van het alledaagse leven, met ongemakken als vochtige kastelen met donkere kamers en rugbrekende reizen per koets doen de middeleeuwen herleven. Van de adel welteerstaan, want voor het gewone volk is in het verhaal amper plaats. Jacoba was tenslotte een Hoek, aanhangster van de partij die vasthoudt aan de oude feodale rechten, terwijl de Kabeljauwen juist meer invloed wilden voor de steeds machtiger wordende kooplieden. Het inzicht dat verzoening tussen de strijdende partijen voor iedereen beter is, komt bij Jacoba te laat. Hoe anders had de geschiedenis kunnen verlopen….

Jacoba, dochter van Holland - Simone van der Vlugt, uitgeverij Anthos, ISBN 9789041415318, prijs € 17,95

Ongeveer tegelijkertijd met deze historische roman verscheen ook een wetenschappelijke biografie van Jacoba van Beieren door Antheun Janse.

Voeg toe aan:  Plaatsen/stemmen op NUjij Plaatsen/stemmen op eKudos Plaatsen/stemmen op MSN Reporter Plaatsen/stemmen op Digg Stumble it! Voeg dit artikel toe aan Del.icio.us Voeg toe aan je Google bladwijzers Abonneer je op de RSS-feed van deze site Verstuur deze pagina per e-mail via Feedburner

Post to Twitter Tweet This Post

Tags: Boeken · Recensies

7 reacties tot nu

  • 1 j.chevalking   Dec 6, 2009 at 10:52 pm

    Ik ben geen historicus maar ik denk dat het feitenmateriaal beschreven in het boek wel klopt maar het taalgebruik gebruikt door de diverse personages is 20e eeuws(lijkt me toe) en dat doet voor mij afbreuk aan het verhaal.
    Als Jacoba op de kantelen van de burcht in Gorinchem staat kan ze het gerochel dat opstijgt uit de straten en steegjes van de stad horen van in doodsnood verkerende mensen.
    Dat lijkt me sterk!

  • 2 r.schouw   Jan 15, 2010 at 6:48 pm

    Erg leuk en vlot geschreven boek.

    In volgelvlucht door de geschiedenis ,op deze manier
    neem je toch iets mee uit die tijd,

    Het is dan ook erg kinderachtig, op zulke niet belangrijke dingen een boek te beoordelen.

    Ik zeg hierop, schijf zelf eens een boek.!!

  • 3 marjolein mulder   Jan 16, 2010 at 11:45 am

    Het was een heerlijk boek om te lezen.Heb genoten.Het was spannend, beeldend en interessant.Ik kon niet stoppen met lezen.Gaat het daar niet om bij lezen?Het is jammer dat ik het uit heb.

  • 4 Henk 't Jong   Mar 29, 2010 at 11:48 am

    De link naar de biografie van Antheun Janse werkt niet. Als dat wel het geval was geweest dan is het de vraag of deze recensie nog zo lovend was geweest. Janse heeft zich gebaseerd op de echte bronnen en daar een intelligente interpretatie van gemaakt. Die wijkt helaas af van wat Van der Vlugt ons voorschotelt. Feministe avant-la-lettre? Vergeet het maar. Ze was een speelbal van de politiek in die dagen waarbij haar moeder geen al te frisse rol speelde. Ik zou elke lezen van dit boek aanraden ook dat werk, dat zeer leesbaar is, ook voor niet historici, tot zich te nemen. Al was het alleen maar om te zien hoe romantische boeken ons beeld van de echte geschiedenis verdoezelen.

  • 5 e.m.damen   Apr 7, 2010 at 9:51 pm

    Ik vond het een leuk boek om te lezen en weer wat van de geschiedenis geleerd. Het leest vlot weg en het is een spannend boek. Ik ben blij dat ik niet in de schoenen stond van Jacoba, speelbal of feministe een leuk leven heeft ze niet echt gehad.
    Het is een historische roman en geen geschiedenis boek en ik heb nog even op google gezocht maar het klopt allemaal wel.
    Dus wat mij bestreft een aanrader.

  • 6 r.w.vanzuilen   Jul 13, 2010 at 4:03 pm

    eveneens als bij een ander boek van Simone van der Vlugt(Op klaarlichte dag) kon ik niet stoppen met lezen. Met bedrieglijk eenvoudig taalgebruik, maar tegelijkertijd in goedgekozen bewoordingen weet zij bij mij voortdurend beelden op te roepen waarmee ik mij steeds meer ging inleven in de persoon van de gravin en de dilemma’s/keuzes waarvoor zij kwam te staan. ik heb van dit boek genoten, en heb in elk vrij moment hiernaar gegrepen. rest mij de vraag hoe Simone dit voor elkaar krijgt. wellicht dat zij ooit een workshop geeft over de essentie van en vaardigheden voor effectief schrijverschap. ik ben dan de eerste die zich hiervoor aanmeldt!

  • 7 rosanne   Mar 4, 2012 at 4:02 pm

    ik vond het een prachtig boek, zelfs mijn vader die nooit een boek leest las het en vond het mooi.

Geef uw reactie