Leuk dat je blijft schrijven. Wij blijven lezen.

© Quito Nicolaas, 28-9-2009

De uitslag van de verkiezing op Aruba liegt er niet om. Maar liefst 84.6% van de stemmers hebben op de twee grote partijen gestemd. In de aanloop naar de invoering van de Status Aparte werd bij de tussentijdse verkiezingen in 1983 voor het laatst het fenomeen van een meerderheidspartij gesignaleerd. In de periode daarna werd de regeringsmacht telkens gewisseld en losten de partijen MEP en AVP elkaar af. De eerste regering van 1986 – 1989 was een coalitieregering bestaande uit de AVP-PDA-ADN. Daarmee werd de hoop gekoesterd dat Aruba de macht ontnam aan een meerderheidspartij en deze inruilde voor het bestaan van een driestromenland. In 1993 herhaalde dit zich weer toen bij de formatie van een nieuwe regering de MEP-PPA-ADN een coalitieregering vormden. Bij de verkiezing van 1993 behaalde de AVP evenveel zetels als de MEP, namelijk negen en hadden zij samen 18 van de 21 zetels in het parlement.

Alleen regeren of een coalitie?
Bij de verkiezingen van afgelopen vrijdag 25 september zien we enorme verschuivingen plaatsvinden, namelijk dat ook in de kiesdistricten Noord en Sta. Cruz de MEP de rug hadden toegekeerd. Maar ook in San Nicolas die om de vier jaar anders stemt, kan niet anders worden verwacht. Wel ten aanzien van de MPA die een groot aantal kandidaten op zijn lijst had om juist San Nicolas om te toveren in hun bolwerk. Echter de twee kleine partijen - MPA en RED - die in 2005 een zetel behaalden werden nu totaal weggevaagd. Dat risico werd slecht ingecalculeerd, hetzij dat zij zouden groeien met een of twee zetels of dat zij dat ene zetel zouden verliezen. En dat laatste is nu juist gebeurd. Niet zo zeer dat hun boodschap niet overkwam, maar eerder omdat de kiezers meer vertrouwen hebben in een regering met een breed draagvlak. De ervaring in het verleden met kleine partijen heeft hen dat doen besluiten.

De eerste coalitieregering in 1986 bestaande uit de AVP-PDA-ADN-PPA steunde op dertien zetels en sneuvelde binnen drie jaar. Bij de daaropvolgende verkiezingen in 1989 werd wederom een coalitieregering tussen de MEP-ADN-PPA gevormd die van 1989-1993 – niet zonder de nodige problemen binnen de coalitie - aan de macht is geweest. Ook hier behaalde de MEP niet meer dan tien zetels. In 1993 trad Kabinet Oduber II aan die met 9 zetels voor de MEP een coalitie aanging met de ADN en PPA. Van 1997-2001 was het weer de AVP aan de beurt om samen met de OLA te regeren. De beide coalitieregeringen in de voorgaande periodes waren niet zonder de nodige problemen en spanningen tussen de regeringspartijen onderling. Daarna was het van 2001-2005 en van 2005-2009 dat de MEP continu aan de macht is geweest. Het is juist in deze periode dat we het fenomeen van de meerderheidspartij zien terugkeren.

Caribische regio
Ook elders in het Caribische gebied zien we het fenomeen van een tweepartijenstelsel. De meeste eilanden kennen een dergelijke politiek stelsel met uitzondering van Aruba, Jamaica, Haiti, Guadeloupe, Sto. Domingo, de Nederlandse Antillen, Suriname en de Virgin islands.
Naar analogie van Puerto Rico die een geassocieerde staat met de VS vormt kunnen we in de toekomst misschien van twee politieke stromingen spreken: de MEP die streeft naar behoud van de Status Aparte en de AVP die de voorkeur geeft aan de UPG-status . Of dit bewaarheid wordt zal de komende vier jaren blijken en in die zin is het van belang welke rol de partij DR van advocaat-politicus A. Bikker zal spelen. Met name hoe Democracia Real zich ten aanzien van een aantal cruciale kwesties in het parlement zal opstellen. De DR bevindt zich in een zeer precaire situatie en om te overleven zal hij een eigen stem laten horen en daarnaast afwisselend met de regeringspartij of de oppositie instemmen. Of een tweepartijenstelsel geschikt is voor de fragiele democratie die wij op Aruba kennen, valt nog te betwijfelen. Het kan op zijn minst leiden tot een verkapte dictatuur en een voedingsbodem vormen voor ongewenste politieke processen. Buurland Venezuela kende voorheen ook een tweepartijen stelsel die afwisselend de AD en COPEI in staat stelde om te regeren.

Oude politiek
De overwinning van de ene partij op de andere begint al bij het opstellen van de kandidatenlijst. De partij die een kandidatenlijst samenstelt met allerlei namen op basis van een zekere populariteit, een bepaalde beroepsgroep vertegenwoordigt of met gezichten die het electoraat niet aanspreekt krijgt het moeilijk. Een tweede aspect is de boodschap die je verkondigt, de leuzen, motto’s, jingles, reclamespots, billboards en reclame in de dagbladen die daarbij horen. Een derde aspect is de taal en woordkeus die je hanteert: is het een actieve, opzwepende taal die de kiezers motiveert en mobiliseert. Of is het juist een passieve benadering die de afstand tussen kiezer en gekozene nog groter maakt.

Als regeringspartij is het niet anders dan je beleid van de afgelopen vier jaren te verdedigen en nieuw beleid aan te kondigen. Ook hier moet je als de zittende regering de zaak dusdanig voorstellen dat je de kiezer nieuwe hoop – niet te verwarren met valse hoop – geeft dat het op termijn beter wordt. Een voorbeeld hiervan is de BBO (vergelijkbaar met de BTW)kwestie.
Als oppositie moet je dan nieuw beleid op overtuigende wijze voorstellen of het aanbieden van een alternatief op het bestaand beleid. Ook hierbij is het voorbeeld het afschaffen van de BBO. Een laatst voorbeeld is dat van de gebezigde retoriek. Men heeft het vaak over cambio/verandering, maar in feite gaat het opnieuw om het in stand houden van de patronage politiek. De directeuren en het huidig personeel worden ontslagen of op een zijspoor gezet, zodat de ontstane vacatures door de eigen partijaanhangers kunnen worden bemand.

Stemmen fluctuatie
Kijken we naar de verkiezingsuitslag, dan kunnen we afleiden dat Parib’i brug met haar 7.348 stemmen de AVP aan haar overwinning hielp. Alleen al in San Nicolas kunnen er 4066 stemmen voor de AVP worden bijgeschreven. De groep nieuwe stemmers die op de AVP hadden gestemd zijn afkomstig van jongeren en de nieuwe Arubanen, zoals de nieuwkomers nu heten. Dit geldt ook voor de groep van 25-35 jr die op deze partij had gestemd. De DR, RED en met name de AVP werden beloond door ontevreden MEP-stemmers. De RED verloor haar ene zetel door de zure campagne die ze hadden gevoerd. Voor de MPA geldt dat hun campagne te veel rondom de partijleider was gefixeerd en door een aantal media werden geblokkeerd. Echter doorslaggevend bij een verkiezingsuitslag zijn de gebeurtenissen die de laatste 24-48 uur plaats hebben gevonden.

Ten slotte mag de rol van de verschillende polls die de laatste weken voor de verkiezing achter elkaar verschenen niet onvermeld blijven. Deze polls gaven een afwijkend beeld van de einduitslag en bevestigen het beeld dat die juist bedoeld zijn om stemmers te verleiden om op een andere partij te stemmen. De MEP stond op een bepaald moment op ruim 45% van de stemmen. Uiteindelijk is het de AVP die 48.4% van de stemmen binnenhaalde en de MEP maar 36.2%.

Ik vind de manier hoe je je visie overbrengt omtrent politiek op het eiland geweldig. Het is losjes, de berichten zijn vermakelijk en niet te lang. Tevens de persoonlijke wending die je aan het nieuws geeft, is the cherry on top of the cake !!! Kortom: Excellent journalistiek. I love it beautifull Arubiano

Groetjes vanuit Leiden,

Melissa (studente Rechten)